«سلسله یادداشتهای کوتاه جنگ رمضان» اعضای هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان
یادداشت پنجاه و یکم: تحلیل فضیلتمندی ساختاری نظام جمهوری اسلامی ایران در پرتو اتهام فساد سیستمی؛ مطالعه موردی جنگ رمضان مقدمه در دهههای اخیر، نظام جمهوری اسلامی ایران پیوسته در معرض اتهام «فساد سیستمی» بوده است. این اتهام، در بستر تنشهای سیاسی و رسانهای، یکی از محورهای اصلی گفتمان مخالفان محسوب میشود. با این حال، در تحلیلهای درونساختاری و طی بحرانهای ملی، پاسخی روشن و مستند ارائه شده است: نظام دچار فساد ساختارمند نیست. این نوشتار با تمرکز بر رویداد تاریخی جنگ رمضان بهعنوان آزمونی میدانی، میکوشد تا ضمن بازخوانی این اتهام، به تبیین و اثبات فضیلتمندی ساختاری و پایبندی اخلاقی کارگزاران نظام در لحظات خطیر بپردازد؛ تلاشی برای گذر از تحلیل ظاهری به درکی عمیقتر از بنیانهای هویتی و ایمانی این نظام است. تحلیل اتهام فساد ساختارمند، بهمعنای ریشهدار بودن فساد در تار و پود اداری کشور، سالها از سوی مخالفان مطرح شده است؛ اما در برابر آن، رهبر بصیر و شهید امت تصریح کردهاند که «نظام دچار فساد سیستمی نیست». این سخن نه از سر انکار فساد فردی، بلکه بر پایه نفی نهادینگی آن است. نقطهی عطف این حقیقت، در جنگ دوازدهروزه و سپس جنگ رمضان پدیدار شد؛ آنگاه که دشمن با تمام توان تاخت و تمامیت کشور در خطر بود. در بامداد ۲۳ خرداد، طبق گزارش واشنگتنپست، هیچ مسئولی راه گریز را برنگزید. آنان میتوانستند بروند، اما ماندند؛ در منزل، ستاد، و خط مقدم. این انتخاب جمعی، نه از سر اجبار، که نشانهی ایمان، ایثار و مردمباوری بود. این رخداد تاریخی، آزمون عینی سلامت ساختار و فضیلتمندی کارگزاران نظام بود. اگر نظام واقعاً فاسد میبود، در بحران، شاهد پراکندگی و گریز میشدیم؛ اما آنچه رخ داد، هماهنگی و مقاومت بود. «جنگ رمضان» نشان داد که جمهوری اسلامی سیستمی است متکی بر مسئولیت، ایمان و ارادهی جمعی؛ ساختاری که در برابر خطر، خود را از درون باز میسازد. نتیجهگیری تحلیل جنگ رمضان نشان میدهد که اتهام «فساد سیستمی» در برابر شواهد تاریخی، بیاعتبار است. رفتار مسئولان در اوج تهدید نشان داد که بنیان این نظام بر اخلاق، ایمان و تعهد ملی است، نه فساد نهادینه. چنین حاکمیتی در بحرانها نه فرومیپاشد، بلکه استحکام مییابد. جنگ رمضان اثبات کرد که این نظام، مقدس، زنده، مقاوم و برآمده از ایمان و وحدت مردم است؛ حقیقتی که آن را در برابر هر هجمه و تحریفی پایدار نگه میدارد.
محمدمهدی منادی؛ هیئت علمی گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان استان قزوین